WAAROM SURINAME ZIJN EIGEN TOEKOMST SABOTEERT: HET GEVAL IR. ARMAND BIPAT

LEES OOK: DE HAAT VAN DE NDP TEGEN DE DEMOCRATIE DE RECHTSTAAT EN DE INTERNATIONALE RECHTSORDE

Ondernemers eisen op staande voet ontslag EBS-top wegens escalerende stroomcrisis

21 nov 2025

In de Surinaamse hoofdstad groeit de woede onder ondernemers en bewoners over de aanhoudende stroomonderbrekingen. 

Verschillende zakenlieden vertellen aan GFC Nieuws dat naar hun oordeel de volledige leiding van de Energiebedrijven Suriname per direct moet worden vervangen, omdat men volgens hen niet langer in staat is om betrouwbaar bestuur te leveren.

Ondernemer Tja Foe Lee laat weinig ruimte voor twijfel. Hij noemt het beschamend dat Paramaribo steeds opnieuw wordt getroffen door uitval van de stroomvoorziening en stelt dat velen geen idee hebben welke schade ondernemers lijden wanneer apparaten plotseling uitvallen en productieprocessen stilvallen.

Volgens hem is de ergernis inmiddels niet meer te temperen.

Stroomstoringen richten ravage aan bij bedrijven

Volgens meerdere ondernemers heerst er totale teleurstelling over het functioneren van de energieleverancier. Zij vinden dat de verantwoordelijken de realiteit ontlopen en geen werkbare koers uitzetten.

Machines raken beschadigd, voorraden bederven en klanten kiezen noodgedwongen voor andere aanbieders waardoor de verliezen blijven oplopen.

Huishoudens ook zwaar de klos

De getroffen buurten hebben vandaag opnieuw ervaren hoe ontwrichtend de onderbrekingen zijn. In Tourtonne 5 viel de stroom iets na vier uur in de middag volledig weg en pas na acht uur in de avond werd de situatie hersteld.

Ook andere wijken in Paramaribo en verschillende delen van Commewijne hadden te maken met uitval, wat leidde tot groeiende frustratie onder bewoners die al jaren kampen met onregelmatige levering.

Samenleving eist harde ingrepen van overheid 

Binnen brede lagen van de samenleving klinkt nu de oproep om eindelijk door te pakken. Burgers vinden dat niet alleen de top van de EBS verantwoordelijkheid moet nemen, maar dat ook de overheid wakker moet worden geschud.

Lee zegt dat het kabinet zich te afwachtend opstelt en doet alsof deze verstoringen normaal zijn, terwijl volgens hem zonneklaar is dat er sprake is van een crisis.

Hij benadrukt dat talloze collega-ondernemers zijn standpunt delen en genoeg hebben van het wegkijken.

https://www.gfcnieuws.com/ondernemers-eisen-op-staande-voet-ontslag-ebs-top-wegens-escalerende-stroomcrisis/

Ontheffing van formaat: EBS zet eigen brein op straat

woensdag 15 oktober 2025

Ontheffing van formaat: EBS zet eigen brein op straat

Armand Bipat voerde op 30 juli in zijn hoedanigheid als technisch directeur van de EBS nog overleg met president Jennifer Geerlings-Simons. [Foto: kabinet van de president

In een tijd waarin Suriname dringend behoefte heeft aan stabiliteit en technische excellentie, lijken de Energiebedrijven Suriname (EBS) haar meest waardevolle troef te willen inruilen voor een politiek plaatje. Armand Bipat, de technisch directeur van de EBS, staat naar verluidt op het punt te worden ontheven. Niet omdat hij tekortschiet, maar omdat hij te veel bereikt. Zijn mogelijke vertrek is geen bestuurlijke beslissing; het is een aanklacht tegen een systeem dat politieke rancune boven nationale vooruitgang stelt.

De statistische mismatch: prestaties versus politiek

Bipat is een zeldzaam talent in Suriname. Zijn expertise omvat werktuigbouwkunde, metallurgie, vloeistofmechanica, gas- en stoomtechnologie en elektrotechniek; een combinatie die weinigen in het Caribisch Gebied evenaren. Onder zijn leiding zijn kritieke projecten gerealiseerd, onder meer de bouw van energiecentrales ter waarde van driehonderd miljoen US dollar, waarmee hij de ruggengraat van Surinames energievoorziening versterkte; de ontwikkeling van gasopslag- en distributiefaciliteiten voor dochteronderneming  Ogane en de transitie naar gas-to-energy-technologie, die de operationele kosten verlaagde en de efficiëntie verhoogde.
“Rishidath Mathoera’s kandidatuur draait om politieke belangen, niet om bedrijfskundige logica”

Toch lijkt dit trackrecord irrelevant voor de politieke krachten die naar zijn positie happen. De reden? Bipats succes staat een ander doel in de weg: de ambities van Rishidath Mathoera, een tekenaar in de tekenkamer en secretaris van de EBS-vakbond, die ondanks zijn beperkte technische ervaring de rol van technisch directeur ambieert. Mathoera, die plaats 22 bekleedde op de NDP-lijst voor DNA, heeft geen miljoenenprojecten begeleid noch de technische competenties die EBS vooruit helpen. Zijn kandidatuur draait om politieke belangen, niet om bedrijfskundige logica.

De raad van commissarissen: de stille medeplichtige?

De statuten van EBS schrijven voor dat leden van de raad van commissarissen (RvC) voor vier jaar worden benoemd . Recente wijzigingen in de RvC, waaronder het aftreden van president-commissaris Raymond Landburg en de benoeming van Kenneth Profijt, tonen aan dat politieke invloed geen toeval is. De RvC, die toezicht moet houden op het beleid en de directie, heeft nooit negatieve punten over Bipat geuit. Sterker nog: hij werd in 2024 na een selectieprocedure als beste kandidaat gekozen en in januari 2025 aangesteld in de functie. Zijn eventuele ontheffing zou dan ook onstatutair zijn; een schending van de interne governance. Het gemis aan een nieuwe selectieprocedure voor zijn vervanger bevestigt dat het hier niet draait om meritocratie (= deskundigheid, competenties et cetera), maar om machtsverschuivingen. Waarom zou EBS een “juweel” als Bipat inruilen voor iemand zonder bewezen technisch leiderschap? Het antwoord ligt in de Surinaamse politieke cultuur, waar loyaliteit vaak zwaarder weegt dan vakmanschap.

Vanuit links: NH-minister David Abiamofo, COO Robert Pancham, CEO Leo Brunswijk, CFO Lesley Rahan, technisch directeur Rishidath Mathoera en adviseur Marcel Eyndhoven na de AVA die werd gehouden op het hoofdkantoor van de EBS. [Foto: EBS]

Het bredere plaatje: economische schade en moreel verval

Bipats mogelijke vertrek is geen geïsoleerd incident. Het weerspiegelt een patroon waarin technocratische instituten worden uitgehold voor korte politieke winst. EBS, die volledig in handen is van de staat Suriname, hoopt een nieuwe fase van stabiliteit in te gaan. Maar zonder Bipats leiderschap riskeren projecten zoals de 110kV-transmissielijn (momenteel 70 procent voltooid) vertraging en kostentoeslagen. Zijn expertise in het beheren van powerplants wordt internationaal erkend door toonaangevende bedrijven als MAN, Wartsilla en CAT – erkenning die Suriname niet kan missen. Bovendien heeft Bipat een generatie werktuigbouwkundigen opgeleid, van Adek tot HBO-niveau. Zijn vertrek zou een signaal afgeven: technische excellentie is ondergeschikt aan politieke bruikbaarheid. Voor een land dat afhankelijk is van energie-infrastructuur, is dat een riskante boodschap.

Ir. Armand Bipat is geen perfecte manager – niemand is dat. Maar zijn prestaties zijn tastbaar: centrales die draaien, projecten die binnen budget blijven en een team dat hij heeft opgeleid tot professionals. Zijn eventuele ontheffing zou geen personeelswissel zijn, maar een verraad aan de toekomst van Suriname.

Als EBS en de politieke leiders Bipat inderdaad vervangen door een minder gekwalificeerde kandidaat, bewijzen ze dat het land vastzit in een cirkel van achterdocht en kortzichtigheid. Suriname kan zich geen braindrain veroorloven, zeker niet wanneer het talent binnenlands is. Het is tijd om technische competentie te omarmen in plaats van het met het badwater weg te gooien.

Het EBS-dilemma bewijst eens te meer waarom excellente prestaties in Suriname strafbaar zijn. Terwijl Bipat moet wijken voor politieke loyaliteit, toont dit land opnieuw aan waarom het zichzelf saboteert: we ruilen technische perfectie graag in voor partij- en politieke belangen. Het is de Surinaamse ziekte in optima forma, waar kennis en kunde leiden tot ontslag en waar we onze besten wegsturen alsof het overtollig ballast is. Dit noemen we een triade in de topsector: Kennis+Kunde=Ontslag! Zo blijft ons land een sprookje waarin een tekentafelambitie zwaarder weegt dan bewezen vakmanschap.

De vraag is niet langer óf politieke rancune ons land achteruit zet, maar hoe lang we nog kunnen volhouden dat dit normaal is… DNA en regering zijn nu aan zet…

Colvin Overdiep