SANTHOKI: AFSCHAFFING HERDENKING 25 FEBRUARI 1980

‘BOUTERSE HEEFT WEL OOR NAAR HET LEED VAN ARMEN’

28/02/2021 12:12 – Euritha Tjan A Way

Roy Bottse trok in zijn jeugd heel veel met Desi Bouterse op.

Roy Bottse trok in zijn jeugd heel veel met Desi Bouterse op. Foto: collectie Roy Bottse  

PARAMARIBO – Suriname heeft deze week op zijn eigen wijze 25 februari een plek gegeven. Deze dag, die afhankelijk van het signatuur van de leiders wordt ingesteld of geschrapt, drukt tot nu toe een stempel op het volk. Volgens Roy Bottse, die jeugdvriend is geweest van Desi Bouterse onder wiens leiding de coup van 25 februari 1980 werd gepleegd, staan zaken niet los van elkaar. “Ik zeg dat de start van de Republiek Suriname de bezwangering is geweest van 1980.”

De oude vlag met vijf sterren wordt gestreken, de nieuwe vlag met een grote gele ster wordt gehesen en in het Suriname Stadion barst het feestgedreun los op 25 november 1975. “Sranan fri, unu fri“, klinkt het overal. Maar dagen na de onafhankelijkheid wanneer de euforie is gaan luwen, is het duidelijk dat slechts de koloniale regeerders zijn vervangen, een nieuwe inrichting van de republiek Suriname is ver te zoeken. De geschiedschrijving spreekt boekdelen en vermeldt: “Het land was steeds corrupter aan het worden en de militairen onder leiding van Desi Bouterse grepen naar de macht, want ze mochten geen militaire vakbond oprichten en ze wilden de situatie in het land ten goede keren.”

Fastforward 41 jaar. Suriname heeft net een regeringswisseling gehad. De regering met aan het roer Desi Bouterse heeft een gevoelige nederlaag geleden. Het land is net gedaald met 24 plekken naar de 94ste plek op de wereld corruptie-index. Er loopt een mega-rechtszaak wegens corruptie tegen de ex-governor van de Centrale Bank Robert van Trikt en de ex-minister van Financiën Gillmore Hoefdraad. Daarenboven bestaat er nog steeds geen vakbond in het leger. Veel lijkt na 41 jaar niet te zijn veranderd.

Tijdens de kranslegging op 25 februari bij het Monument van de Revolutie, waar Bouterse omringd wordt door dezelfde kameraden – althans die nog leven en hem nog trouw zijn – als 25 februari 1980, spreekt de voormalig legerleider van verlossing door de coup van 1980. Jeugdvriend van Bouterse, Roy Bottse, zegt: “Niets van waar. Er was met uitzondering van misschien Chas Mijnals geen ideologische grondslag voor de coup. De jongens hadden totaal geen bestuurlijke ervaring en sommigen van hen konden bij wijze van praten hun schoenveters niet eens goed vastbinden. Deze jongens zijn gebruikt door anderen die politieke doelen hadden en over hun rug in het machtscentrum wilden komen.”

 

Belangenorganisatie

Roy Bottse (70) is in Suriname geboren en heeft in zijn jeugd heel veel met Bouterse opgetrokken. De twee kwamen elkaar weer tegen in Nederland en beide besloten hun land te komen dienen in het Surinaamse leger na 1975. De situatie in het leger gaat snel de verkeerde kant op en Bottse knoopt in 1976 een gesprek aan met Henk Herrenberg. “Met ongeveer een man of zes in de groep met Bouterse en Abrahams wilden we praten over een belangenorganisatie in het leger, naar voorbeeld van de Vereniging van Dienstplichtige Militairen in Nederland. Maar de heren Yngwe Elstak, die bevelhebber was gemaakt na de onafhankelijkheid, en onderminister van Defensie Waldi Willemzorg zijn daar niet goed mee omgegaan. Ze dachten net als de toenmalige politiechef Jimmy Walker dat balken en sterren op de schouders maken dat mensen respect hebben voor je. Maar mensen zijn mensen die vaak gewoon goed behandeld en gehoord willen worden”, zegt Bottse.

Het ging niet alleen slecht in het leger, maar in het hele land. “Dat komt omdat Suriname vóór of na de onafhankelijkheid nooit de moeite heeft genomen om zichzelf te ontwerpen. Wat willen we met het land en hoe moet het eruit zien? En bij het beantwoorden van die vraag zouden de verschillende instituten opgezet moeten worden of een plek moeten krijgen ter ondersteuning van de gewenste inrichting van de Staat. In plaats daarvan werd maar aangemodderd en ook met het leger.” Volgens Bottse die uit een familie komt die politiek heel actief was binnen de NPS en die afgestudeerd is aan de Koninklijke Militaire Academie op het onderwerp Militaire Machtsovername was het duidelijk dat deze attitude binnen het leger voor strubbelingen zorgde. “Elstak was een salonmilitair, een man van de aircoruimtes die het fijn vond om in zijn groene Mercedes rond te rijden. Hij woonde bij Fort Zeelandia en had een Nederlandse vrouw. Hij waande zich nog in de tijd van de Troepenmacht in Suriname (Tris) waarbij de Prins Bernhard Kazerne grondgebied was van Nederland. Kolonel Hans Valk echter was een echte veldmilitair. Hij was deel van de technische staf die het leger moest assisteren bij de transformatie.”

 

Bezwangering

Maar doordat Elstak en Valk niet door een deur konden vanwege de bovengenoemde verschillen en de sfeer in het leger steeds broeieriger werd, waren de gesprekken toen in de militaire ruimtes vaak politiek getint en in die sfeer werd Bottse een paar keer door Valk gevraagd een militaire coup te plegen. Maar net als in het boek ‘Suriname van wingewest naar Natiestaat’ van Jan Pronk meldt Bottse dat hij niet denkt dat Valk was aangezet door de Nederlandse overheid. “Door mijn studie en internationale contacten echter, wist ik dat de enige manier om zo een debacle op te lossen was praten en naar elkaar luisteren, maar daar had premier Henck Arron geen oor naar. En het gevolg daarvan was de coup in 1980. Vandaar dat ik zeg dat de start van de Republiek Suriname de bezwangering is geweest van 1980.”

Bottse noemt klinkende namen van mensen in de samenleving die nog voor de coup van 1980 de militairen ondersteunden. “Ik noem namen als Rambocus, Sheombar, Kamperveen en Slagveer. Nadat de coup was gepleegd stonden ze allen op de stoep van de militairen om hen van advies te dienen. Velen werden minister na 1980 en konden zo hun droom realiseren om in het machtscentrum te komen. Maar hun plan mislukte, want ze hadden gedacht dat de militairen met een beetje tact en overtuiging weer naar de kazerne zouden gaan, maar die hadden intussen geproefd van de macht. Dat kwam ook door de enorme ondersteuning van de Surinamers zelf. Elke militair was na 1980 koning in zijn straat. Dat gebeurde ook met de militaire leiding.”

 

Bevrijding

Bottse keert het land in 1980 echter resoluut de rug toe en vertrekt naar Nederland. “Ik was lange tijd een paria in Nederland. Want ik was tegen de coup en tegen Bouterse, terwijl veel mensen in Suriname voor deze coup waren. Pas na de Decembermoorden stonden veel van deze mannen die het leger hadden ondersteund bij mij op de stoep in Nederland.” Bottse werd lid van de Bevrijdingsraad voor Suriname en leverde korte tijd via FransGuyana een bijdrage aan het trainen van soldaten om een invasie in Suriname te verwezenlijken, die overigens nooit kwam. Ook had hij enige tijd contact met Ronnie Brunswijk van het Junglecommando, de huidige vicepresident. “Maar om in die tijd veilig te zijn in het Marowijnegebied moest je marron zijn, als je fotoman was, was je niet veilig.” Bottse bleef de strijd ondersteunen maar deed daarna niet persoonlijk meer mee.

Als ex-militair en politicus nu in Curaçao analyseert Bottse dat Suriname na 41 jaar nog steeds niet weet wat het wil bereiken met het land. Hij illustreert: “We zijn op het Zuid-Amerikaanse continent, maar we praten als enige in de regio Nederlands. We zijn lid van de Caricom, maar hanteren niet het Commenwealth- systeem. Het hele continent rijdt rechts, wij rijden links in Suriname en onze vakanties wijken totaal af van wat het gros van de wereld hanteert. Een land kan niet zijn een beetje van dit en een beetje van dat. Je moet een richting kiezen en die aanhouden. Maar nu houden we nog steeds heel veel aan van voor 1975.”

Ook met het leger weten we volgens Bottse geen raad. “In de jaren na de coup zijn verschillende militairen opleidingen gaan volgen bij allerlei academies in de wereld. Soms Brazilië, dan weer Rusland en Indië. Zie daar weer het voorbeeld van hoe er geen koers was binnen het leger en het een ratje toe werd. Dit terwijl er vrijwel geen opleidingen zijn gevolgd bij de grote erkende instituten in de wereld. Die in Nederland, in Frankrijk of in Amerika. Dat zijn instituten die militaire strategie doceren en geen onderdrukking”, legt Bottse uit. Daarnaast kijkt hij naar de faciliteiten in het leger en trekt de conclusie dat er maar weinig geïnvesteerd wordt in die organisatie. “Het leger is altijd een cruciale organisatie die het beleid moet ondersteunen en verdedigen. Kijk maar naar het buitenland. Het zijn de heren generaals die met de president lopen. Het zijn niet de adjudanten zoals we in Suriname zien. Kijk maar naar de voorzieningen in het leger. Hoeveel boten heeft de kustmacht en hoeveel vliegtuigen de luchtmacht?”

 

Goede intenties

Over de bijna 22 jaar – met de vier jaar van Jules Wijdenbosch bijgeteld – die de NDP van Bouterse aan het bewind was, zegt Bottse ervan overtuigd te zijn dat zijn voormalige jeugdvriend goede intenties had. “Natuurlijk is hij bevlekt door de decembermoorden, maar er is een ding dat Bouterse heel goed kan en dat is het vermogen om arme mensen blij te maken. Hij leeft mee met hun leed en heeft er aandacht voor. Dat is mij persoonlijk veel meer waard dan allerlei economische hoogstandjes. En vergis je niet, het zijn deze mensen die achter Bouterse lopen die jarenlang zijn verwaarloosd door Pengel en de andere leiders van de NPS en waar ook nu weer niet naar geluisterd wordt.”

Bottse benadrukt wel dat Bouterse door de verkeerde mensen omringd wordt en daar structureel het slachtoffer van is. “Toen Suriname in 1982 te maken kreeg met de decembermoorden ging de geldkraan dicht. En Pablo Escobar leest ook de krant. Bouterse begon te bemoeien met mensen waar hij over het algemeen niets mee te maken zou hebben. Er kwamen allerlei louche figuren in het machtscentrum en daar kom je niet meer vanaf. Suriname heeft door de jaren heen ook het patroon gevolgd waar in de wereld hulp voor te vinden was als je een regiem wilde boycotten. Eerst was dat communisme, daarna drugs, vervolgens een combinatie van drugs en terrorisme – denk maar aan Dino Bouterse en Hezbollah. En daarmee kreeg Desi in zijn jaren aan de macht ook structureel te kampen. Regimes waar hij aan meedeed raakten daardoor geïsoleerd met als gevolg dat hij richtingen koos die niet in het voordeel waren van Suriname”, vindt Bottse.

Of zijn oud-schoolvriend op 75-jarige leeftijd nog pit heeft om de strijd weer eens op te pakken na de nederlaag van de afgelopen verkiezingen durft Bottse niet te zeggen. “Hij is wat ouder geworden en zijn gezondheid laat het misschien niet meer toe om bepaalde zaken te kunnen doen. Maar wat Suriname wel moet doen in mijn ogen is het samen begraven en een plek geven van de kunu, de vloek van de vijftien moorden van 8 december die nog steeds een wissel trekken op de ontwikkeling van het land. Daarnaast moet het land zich gaan herontwerpen een ontwikkelingspad kiezen dat de natie vooruit kan brengen”, besluit Bottse.

http://www.dwtonline.com/laatste-nieuws/2021/02/28/bouterse-heeft-wel-oor-naar-het-leed-van-armen/

 




Bouterse: “Revo heeft geschiedenis gemaakt”

Ex-president en ex-legerleider Desi Bouterse heeft vandaag een krans gelegd bij het Monument van de Revolutie. Foto: Suriname Herald

“Men kan zeggen wat men wil, maar revo heeft geschiedenis gemaakt. Het is een deel van onze geschiedenis,” maakte ex-president en ex-legerleider Desi Bouterse duidelijk na de kranslegging bij het Monument van de Revolutie.

Volgens hem moet men medelijden hebben met een paar mensen, die eigenlijk zielig zijn en de dag hebben ingetrokken als een nationale vrije dag. Volgens Bouterse lijkt het erop, dat sinds de huidige regering de verkiezing heeft gewonnen die erop uit is om de NDP te breken.

Bouterse benadrukte dat “yu ab’ fu gebore baka” om de partij te kunnen breken. Alles dat de vorige regering gedaan heeft, was in nationaal belang. Volgens hem beseffen de mensen die hebben meegetekend om ervoor te zorgen dat revodag geen nationale vrije dag meer is, niet dat het alleen de ‘foto man’ zouden zijn die op hen zouden stemmen als de revolutie er niet was geweest. “Vandaag aan de dag heeft het binnenland ook eigen vertegenwoordigers en daar zijn we trots op,” zei hij.

“Het is een traditie dat 25 februari wordt herdacht. Het is een bijzondere dag geweest, een markante dag binnen onze historie,” zei Bouterse. Er moet worden gedacht aan personen vanaf de slaventijden, de contractarbeiders, de arbeidstijden tot en met het moment van 1980 toen het volgens Bouterse een feit werd dat de progressieven het land in hun eigen handen kregen en tegen de kolonisator konden zeggen “bakra basi a kaba”.

Vishmohanie Thomas

Bouterse: ‘We fir’ in? Da waarschijnlijk oe no stem bun’

25-02-2021 02:25 PM

Oud-president Desi Bouterse legt een krans op het Revoplein

Ex-president tevens leider van de Revolutie, Desiré Bouterse, was ook aanwezig bij het Revoplein, waar er in verband met de Dag van Bevrijding en Vernieuwing vandaag kransen zijn gelegd. “Yu kan tak’ san ju wani, ma Revo mek’ geschiedenis. We moeten medelijden hebben met een paar zielige mensen die de dag willen weghalen. A geers lek’sinds yu win verkiezing na NDP yu wan broko. Die mensen die hun ondersteuning hebben gegeven, om de dag der revolutie af te schaffen als een nationale vrije dag, besseffen niet dat als de revolutie niet was gekomen, alleen mensen uit de stad op hun zouden kunnen stemmen. Vandaag aan de dag heeft het binnenland haar eigen vertegenwoordigers en daar zijn wij trots op”, aldus Bouterse tijdens zijn speech. De ex- bevelhebber gaf ook aan geen aandacht te zullen besteden aan de geest-arme mensen, die de herdenking van de revolutie willen verpesten. “Maakt u zich geen zorgen, laat haters haten, maakt u zich rustig klaar, wees eerlijk en kritisch in de discussies. Met veel moeite zaten wij te denken hoe de brandstofprijs beneden SRD 7 te houden, vandag aan de dag is de prijs van 1 liter benzine boven SRD 12. Na elke lockdown stijgt de prijs. Ala san e kon diri”, aldus de ex-revolutieleider. Op zijn vraag; We fir’ in noh?, antwoordden de aanwezigen, ja. “Dan waarschijnlijk oe no stem bung,” was zijn antwoord daarop.

“Wanneer wij anno 2021 merken dat handelingen en uitspraken tegen natievorming plaatsvinden, dan maken wij ons zorgen. Wanneer wij ons als land niet uitspreken over de bejegening van onze vicepresident door het toenmalig moederland, dan maken wij ons zorgen. Wanneer de etniciteit van toppolitieke functionarissen de boventoon voert, in plaats van hun kennis, kunde en ervaring, dan maken wij ons zorgen ja. Wanneer wetenschappers gelieërd aan de regering, de nuances binnen de kunst van wetenschap, op het gebied van etniciteit gerelateerd aan uitvoeringscapaciteit en vermogen publiekelijk etaleren en niet worden gecorrigeerd, dan maken wij ons zorgen ja. Wanneer het noemen van ‘bromki dyari’ alleen in theorie wordt gebruikt en niet wordt beleeft, dan maken wij ons zorgen ja. Wanneer ‘wansi pe tata komopo’ ter discussie komt als bron van scheiding in plaats van binding, dan maken wij ons zorgen”, waren enkele woorden van NDP-woordvoerder Ricardo Panka.

Oud-legerleider en ex-president Desi Bouterse vandaag op het Revoplein

https://sun.sr/Details/7582_QVTPFNrWWxTy7PnQfVdoAEJlx4b4KeqjP2LfeaFaFa8gJD0cltIrxxTyuPJUNKnbFbFbijPoEUjaFaFaDe7FOaFaFajx3egkMSXbFbFbWfLVu7bFP2y0LroFmuTWTVgcFcFc_0300119Boutrevo2.JPG

Kan een afbeelding zijn van 14 mensen en tekst

 

Kan een afbeelding zijn van 13 mensen en tekst

DE ORDINAIRE COUPPLEGERS ZONDER IDEOLOGIE DIE IN 41 JAAR SURINAME HELEMAAL HEBBEN UITGEHOLD…VERNIETIGD EN BEROOFD!!!!
25 FEBRUARI ZOU EEN DAG VAN BEZINNING EN ROUW MOETEN ZIJN…DEZE DAG HEEFT SURINAME WEINIG GOEDS GEBRACHT….

Kan een afbeelding zijn van 41 mensen

‘VEEL SURINAMERS DEBET AAN NATRAJECT 25 FEBRUARI’

25/02/2021 10:01 – Euritha Tjan A Way

'Veel Surinamers debet aan natraject 25 februari'PARAMARIBO – “Ik vraag veel Surinamers die klagen over ‘Desi dit en Desi dat’: ‘waar was je 25 februari 1980 en wat was je gedrag?'” Aan de telefoon uit Curaçao een helder klinkende Roy Bottse die in de jaren vóór 1980 was benaderd voor een machtsovername naar analogie van die door Desi Bouterse gepleegd is in de nacht van 24 op 25 februari 1980.

Bottse en Bouterse zijn jeugdvrienden geweest en samen opgegroeid in Suriname. Ze kwamen vóór 1975 terug naar hun land om te dienen in het Surinaamse leger. Echter, na de coup nam Bottse een ferm standpunt in: een militaire machtsovername was niet iets waaraan hij zijn zegen kon geven. “Maar dat gold niet voor veel Surinamers. Velen die nu klagen zijn debet geweest aan de euforische stemming die Desi en zijn mannen het gevoel gaven dat zij God waren in Frankrijk. Duizenden mensen liepen te juichen met vlaggen en riepen ‘revo, revo’. Zovelen meer werden lid van de Volksmilitie en leverden zo hun bijdrage om de militairen te steunen”, vertelt Bottse over die tijd.

We schrijven 41 jaar terug wanneer Suriname bij het ontwaken via de radio en mofokoranti te horen krijgt dat de militairen onder leiding van Bouterse de macht hebben overgenomen. Klinkende namen in de Surinaamse samenleving onderschrijven dit initiatief en de militairen worden ondersteund door het volk. Het verhaal is dat de militairen een vakbond wilden oprichten, maar dat premier Henck Arron daar geen oor naar had. Om het verzet te stuiten worden Ramon Abrahams, Laurens Neede en de intussen overleden Badrissein Sital opgesloten. “Zo zie je dat men niet wist hoe om te gaan met een leger; militairen zijn kameraden. Als je aan één van hen komt, kom je aan allemaal”, zegt Bottse.

Als de kameraden eenmaal zijn bevrijd en de vlammen van het oude politiebureau aan de Waterkant, die in de fik is gestoken gaan doven, gloort aan de horizon een nieuw elan waar Suriname 41 jaar verder nog de bittere vruchten van proeft, meent Bottse. “Want zelfs zakenlui die toen Bouterse en zijn mannen steunden en nu nog steeds de groten in het land zijn, hebben meegewerkt aan een nu corrupt en totaal chaotisch Suriname”, analyseert de ex-militair.

Hij legt uit dat zowel in Nederland als op Curaçao en Amerika de Surinamers zeer ingenomen waren met de staatsgreep. “In Suriname werden deze jongens ook ondersteund door enkele politici die hun kans schoon zagen om via hun ruggen makkelijk in het machtscentrum te komen, omdat dat niet makkelijk ging via de normale politieke weg. Ze hadden gedacht dat de ‘heren soldaatjes’ met een beetje tact en overtuiging teruggestuurd zouden kunnen worden naar de kazerne en dat zij het dan zouden overnemen. En toen dat niet lukte, ging het verkeerd en dat was dan weer de aanleiding voor de moorden in 1982”, vertelt Bottse die nu advocaat is op Curaçao.

Maar net zoals 1982 het gevolg was van 1980, was volgens deze jeugdvriend van Bouterse, 1980 het gevolg van 1975 en het gebrek aan inzicht in de staatsinrichting na de onafhankelijkheid. “Men wist ook niet hoe men met een leger moest omgaan. De plek van het leger in het staatsbestel wist men niet. De Memre Boekoe Kazerne werd behandeld als de Prins Bernhard Kazerne en bleef eigenlijk iets van Nederland en oud-premier Arron (nu wijlen … red.) kwam er niet eens. Arron ging af op adviezen van verkeerde mensen die geen idee hadden hoe met een leger om te gaan. Daarom zeg ik: de start van de republiek Suriname is de bezwangering geweest van 1980″, aldus Bottse.

http://www.dwtonline.com/laatste-nieuws/2021/02/25/veel-surinamers-debet-aan-natraject-25-februari/



’25 februari 1980 is de dag van een fake revolutie’

Archieffoto: NDP’ers in 2018 bij het Monument van de Revolutie.

[INGEZONDEN] – Met veel bla bla probeert de NDP zoals elk jaar weer, een ordinaire machtsovername goed te praten en ook haar veroordeelde leider ‘schoon te wassen’. De slaapverwekkende teksten waarmee de partij 25 februari 1980 probeert te beschrijven als de dag van de bevrijding en de vernieuwing, werken elke keer weer op de lachspieren.

 

Nee 25 februari was geen revolutie. Een revolutie is namelijk een opstand van het volk. De coup op 25 februari was geen opstand van het volk, maar een illegale gewapende opstand van een groep mensen die zichzelf daarna flink hebben verrijkt en de rest van de bevolking jarenlang hebben laten creperen.

Tegenstanders werden simpelweg vermoord. Zoals Roy Horb die in een vroeg stadium door had dat het geen revolutie was en de militairen uit waren op macht en zelfverrijking. De tweede man van deze nep-revolutie werd al vroeg uit de weg geruimd en helaas zouden er vele anderen volgen. Daarbij werd de een na de andere leugen gebruikt, waaronder de bekende: ‘ze zijn op de vlucht neergeschoten‘.

In al die teksten van de NDP over 25 februari wordt de liegende voorman van de partij Desiré Delano Bouterse, ook gepresenteerd als nationale leider en een geweldig man. Maar de feiten laten andere zaken zien: volgens diverse vonnissen is Bouterse naast leugenaar gewoon een veroordeelde drugsdealer en moordenaar. Al die mooie woorden van de NDP zullen dit nooit veranderen.

Nee, mensen die een beetje kunnen nadenken prikken door al dat revo geblaat heen. Het is wel begrijpelijk dat een handjevol mensen nog probeert deze nep revolutie te ondersteunen. Ze hebben zichzelf flink verrijkt en zonder deze ‘revo’ zijn ze nergens. Het beste voorbeeld is Abrahams, een militair die in februari 1980 gevangen genomen werd en wiens gevangenschap de staatsgreep heeft getriggerd.

Vandaag de dag is NDP’er Abrahams miljonair en voor hem is 25 februari wel de dag van bevrijding en de vernieuwing. Figuren als Abrahams hebben zich immers de afgelopen jaren flink verrijkt ten koste van het volk, dat nooit de vruchten van een revolutie heeft kunnen plukken.

Simpelweg omdat het geen revolutie van het volk was. Het is allemaal fake…

I. Naf-Zabi

Panka: 25 februari zal altijd herdacht worden

Datum:  | Bron: Starnieuws | Door: Redactie

Ex-legerleider Desi Bouterse zal voor het eerst geen krans leggen in de nacht van 24 op 25 februari bij ‘Revo-plein’. (Archieffoto) NDP-voorzitter tevens ex-legerleider Desi Bouterse legt zoals gebruikelijk in de nacht van 24 op 25 februari een krans bij het Monument van de Revolutie.

Door de avondklok is de ceremonie verschoven naar vandaag om 12.00 uur. NDP-woordvoerder Ricardo Panka zegt in gesprek met Starnieuws dat het jammer is dat 25 geen nationale feestdag meer is, maar die dag zal volgens hem altijd worden herdacht. Er wordt een aangepast programma afgewerkt, rekening houdend met de Covid-maatregelen.  Voor de tweede keer is 25 februari geschrapt van de lijst van nationale dagen.

Eerder was het de toenmalige president Ronald Venetiaan die vond dat een staatsgreep niet kan worden verheven tot nationale vrije dag. President Chan Santokhi heeft een commissie ingesteld om hem te adviseren over deze dag. Panka zegt dat slechts vier maatschappelijke groepen zijn geraadpleegd. “Dit is geen weerspiegeling van de samenleving. De NDP is totaal niet gehoord, waardoor alleen tegenstanders zijn geraadpleegd”, merkt hij op. 

Panka voert aan dat een nationale dag geen feestdag hoeft te betekenen. Zo is de slavernij een mensonterende periode geweest, maar 1 juli wordt herdacht. Ook de omstandigheden waaronder verschillende groepen naar Suriname zijn gekomen, zijn niet rooskleurig geweest. Maar die dagen worden toch herdacht door de nazaten van de immigranten. Hij benadrukt dat op ‘Revo-dag’ ook geen feest gevierd wordt, het gaat om een herdenking.  Hoe dan ook kan een deel van de geschiedenis van Suriname niet worden weggemaakt. 25 februari 1980 was een markant moment in de geschiedenis van het land. Deze dag heeft een omwenteling gebracht in de loop van de geschiedenis. Het is belangrijk om daarbij stil te staan, of je nou voor- of tegenstander ervan bent, merkt Panka op.

https://surinamenieuwscentrale.com/panka-25-februari-zal-altijd-herdacht-worden

 

Nationaal Leger krijgt binnenkort nieuwe leiding

Donderdag 25 februari 2021

De nieuwe leiding van het Nationaal Leger wordt binnenkort gepresenteerd.

De regering is ten aanzien hiervan bezig met afrondende gesprekken. Deze mededeling deed president Chandrikapersad Santokhi dinsdag in de Membre Buku Kazerne. Het staatshoofd tevens opperbevelhebber van het leger nam daar de eed c.q. belofte af van 112 tot officier beëdigde manschappen.

President Santokhi achtte het van belang om aan te geven waar de defensieorganisatie staat na zeven maanden regering Santokhi/Brunswijk. Hij gaf aan dat er veel gaande is op het gebied van reorganisatie.

De top van de regering voert regelmatig gesprekken met Defensieminister Krishnakoemarie Mathoera over het leger en de legerleiding.

Het staatshoofd ging als volgt verder: “…En binnenkort gaat u meer informatie krijgen, omdat wij het proces ingezet hebben bij de verschillende veiligheids-, opsporings- en ordediensten om de reorganisatie goed op gang te brengen, het management te versterken, de apparaten door te lichten en met reorganisatie en herstructurering te komen.”

“Dat geldt ook voor het Nationaal Leger en binnenkort krijgt u de nieuwe leiding gepresenteerd. Daarover zijn we bezig afrondende gesprekken te voeren.”

President Santokhi: “We regeren zonder te lenen”

Datum:  | Bron: sun.sr | Door: Redactie

President Chandrikapersad Santokhi zegt dat de regering vanaf haar aantreden maatregelen heeft getroffen om de financieel economische situatie goed onder controle te kunnen krijgen. “Dat is ons aardig gelukt, door de interne financiële huishouding in orde te krijgen. En ja! We regeren zonder te lenen! Men kan schrijven in de krant dat we lenen, maar dat is niet waar. Het is een onjuiste informatieverschaffing met onjuiste bronnen en dat moeten we resoluut afkeuren en afwijzen”, aldus het staatshoofd op 23 februari 2021 bij de beëdiging van legerofficieren in Memre Buku Kazerne. Dit meldt de CDS.

“Ik weet niet met welk doel men vreemde organisaties hier lokaal moet ambiëren en presenteren met onjuiste informatie, terwijl de bronnen velerlei zijn binnen de regering, ook bij IMF en andere internationale organisaties gezaghebbende organisaties om de informatie na te trekken. Ja! Juni, juli tot augustus hebben wij nog even moeten lenen voor het uitbetalen van de salarissen. Daarna leiden we het land op eigen kracht. Niet op kracht van kapitalisten die geld lenen. Niet met financiering van banken en ook niet met geldleningen vanuit het buitenland”, aldus de regeringsleider.

De president zegt dat er nu een niveau bereikt is, waarbij “eenieder die van de staat een financiële tegemoetkoming moet krijgen in de vorm van salarissen, pensioenen, kinderbijslag en andere zaken, dat die elke maand met goed gevoel kan zeggen ik heb zekerheid daarop. Zo gaat dat blijven en wij gaan het verruimen. We zijn in onderhandeling met Ravaksur en andere vakbonden om te zorgen dat er koopkrachtversterking komt op een zodanige wijze dat het geen inflatoire impact heeft op de economie en op de salarissen. We zijn bezig en we kijken ook naar uw belang, alhoewel jullie hebben geen vakbond, maar ik ben de opperbevelhebber. Samen met de minister en de regering kijken we ook naar uw belang”, aldus het staatshoofd ten overstaan van de militairen en de media in Memre Buku Kazerne.

“Internationaal zijn de trajecten nog steeds gaande. We zijn in onderhandeling met onze schuldeisers. U weet we hebben 4 miljard us dollars schuld. Waarvan twee commerciële leningen van Oppenheimer van 675 miljoen USD, waarvoor we op jaar basis al 70 miljoen USD alleen aan rente moeten betalen. We hebben daar ruimte gehad voor herschikking tot eind maart en we onderhandelen verder. Ze hebben ons ademruimte gegeven om onze economie te herstellen.”

https://surinamenieuwscentrale.com/president-santokhi-we-regeren-zonder-te-lenen

Panka: ‘Geen vergunning nodig voor kranslegging Revo-plein’

24-02-2021 05:27 PM

Morgen legt NDP-voorzitter Desi Bouterse kransen op jet Revo-plein

De Nationale Democratische Partij (NDP) gaat morgen om 12:00 uur in verband met de Dag van Bevrijding en Vernieuwing, ook wel bekend als Revodag, kransen leggen bij het monument van de Revolutie aan de Waterkant. De paarse partij adverteert haar activiteit sinds gisteren op de televisie. De districtscommissaris van Paramaribo-Noord, Ricardo Bhola, zegt aan SUN dat voor alle activiteiten in zijn bestuursressort een vergunning nodig is. Ook voor kransleggingen. De Feydrasi Fu Afrikan Srananmang had voor de “Ode aan Boni” netjes een vergunning aangevraagd.

NDP-woordvoerder Ricardo Panka zegt aan SUN dat er geen vergunning nodig is voor de kranslegging. Hij geeft aan dat de commissie die belast is met de voorbereidingen de voorgaande jaren een vergunning heeft aangevraagd toen het ging om het afsluiten van wegen. Echter is dit van het jaar niet het geval. Panka geeft aan dat het om een kleine groep gaat die kransen zal leggen. Hij bevestigt dat ook de revolutieleider en voorzitter van de NDP, Desire Bouterse, aanwezig zal zijn.

De regering Santokhi-Brunswijk heeft besloten om 25 februari af te schaffen als nationale vrije dag. Dit besluit is genomen na overleg met maatschappelijke organisaties. President Chan Santokhi heeft eerder hierover een officieel verzoek gehad van de Stichting 8 December 1982 onder leiding van Sunil Oemrawsingh.  Het staatshoofd had toen gezegd dat hij wacht op advies van een door hem ingestelde commissie die de nationale feestdagen moest evalueren.

Op 25 februari 1980 vond een staatsgreep in Suriname plaats. Bouterse en Roy Horb grepen samen met veertien collega-sergeanten, de Groep van 16, naar de macht. In de ochtend van maandag 25 februari namen de opstandige militairen onder leiding van Bouterse de Memre Boekoe Kazerne over. De zittende regering werd beschuldigd van corruptie en die werd afgezet. De sergeanten namen de macht in Suriname over. Verschillende pogingen tot tegencoups mislukten. De militaire periode beheerste Suriname van 1980 tot 1987. Een dieptepunt in die periode was de dood van vijftien tegenstanders van het regime in 1982, ook wel bekend als de Decembermoorden.

https://sun.sr/Details_Meta/7559_RSsRrh3uN2bbFbFbnowfZe7qFljUhsFlwZiFAlelFiKJ6Iy99OxljnZLaFaFavuqOYaE7fGbqAzVV9fYb0D1qq3ad3nOsl65444aFaFazT4u76ZQ5aFaFabFbFbjorUcFcFc_0308463revondp.jpg

*40 jaar STAATSGREEP(MACHTSOVERNAME)*
*De “verworvenheden”.*
1. Bouterse krijgt 500 miljoen NLG van Nederland, alles opgemaakt
2. Lening van 80 miljoen US$ bij Brazilië, nooit terugbetaald
3. 1982 de decembermoorden, 15 mensen vermoord, daarvoor ettelijke moorden en verdwijningen, denk aan de 5 indianen. Inspecteur Herman wooding, lijfwachten van Brunswijk, Moiwana enz. Prof Baal Oemrawsing
4. Waar is de beloofde hoog specialistische Nationale
Raad voor Wetenschap en Technologie?
5. Veiligheid verzwakt, geen veiligheidsgevoel bij de burger
6. Overvallen en berovingen schering en inslag.
7. Er zou in deze regeertermijn 20.000 banen gecreëerd worden, elk jaar 5000 in de particuliere sector. Waar zijn die banen?
8. Hoeveel huizen zijn er gebouwd van de beloofde 18.000 woningen.
9. Steekpenningen van Balast Nedeam
10. Waar is de beloofde Universiteit van Wanica?
11. Onze voedselschuur?
12. Wat is er met onze cassave fabriek gebeurd?
13. Huizenfabriek?
14. Waar is de beloofde inzaaivolume van rijst van tenminste 150.000 ha.
15. De beloofde goede verzorging van de seniorenburgers, is de verzorging van de seniorenburgers verbeterd?
16. Bouterse heeft het Tapahony Jai project stopgezet.
17. Uitvoering van het Puert’America project aan de monding van de Suriname en de Commewijne rivier? Diepzee haven?
18. Uitbaggeren van Suriname rivier en het Saramaccakanaal?
19. Tussen Apoera en Stoelmanseiland worden verschillende nieuwe wegen
voorzien. Waar zijn de wegen?
20. In Sipaliwini zouden vier toeristische parken worden opgezet, waarvan één voor gezondheidstoerisme voor niet-westerse medische behandelingen. Waar zijn ze?
21. Natuurreservaat, toeristische parken gepland in een aantal deelgebieden van het binnenland. Waar zijn de parken?
22. Voor de jongeren van Wanica waren sportaccommodaties beloofd.
23. Steve Meye, de geestelijk adviseur van Bouterse, ontvangt SRD 6000, alleen op afroep berschikbaar.
24. Naschoolse opvang is njan Patoe
25. Carifesta gelden?
26. Investment & Development Corporation Suriname (IDCS) NV. Bestaat IDCS nog?
27. Freezones Belwaarde en Paranam? Niets van gemerkt.
28. Waar zijn de fly-overs en viaducten?
29. De Eddy Jozefzoon trein?
30. De Eddy Jozefzoon boeken van 8 miljoen Euro?
31. Carolinabrug schandaal, bijkans Euro 4 miljoen wordt verspild.
32. Mahinder-Gopi schndaal. Bijkans 86.000 ha?
33. Sew A Tjon schandaal. Bijkans 600.000 ha grond verstrekt.
34. Het Nederlandse consultancybureau krijgt Euro 1 miljoen voor niet afgemaakte werk voor de belastingdienst.
35. Het EBS schandaal. Verkwistend financieel beleid van Vaseur.
36. Het Cadillac schandaal van de president
37. Het schandaal bij SGS, de Asycuda schandaal, Surpostfraude
38. Tot eind april 2013 was voor 330 miljoen US Dollar aan onderhandse gunningen gegeven waardoor de staat 40 miljoen US dollar verlies heeft geleden.
39. Dubieuze aankoop van pand t.b.v. door het ministerie van Juspol voor SRD 3 miljoen terwijl dat pand niet eens een waarde had van 1 miljoen SRD.
40. Regering koopt gebouw voor Bufaz het voormalige gebouw van Radio KBC aan de Keizerstraat voor SRD 1,8 miljoen terwijl dat gebouw niet eens een waarde had van SRD. 800.000
41. Elisa Carter ontving 1,5 miljoen euro voor voorbereidend werk ziekenhuis Wanica
42. Postspaarbank schandaal
43. Centrale bank schandaal
44. Kruistocht tegen corruptie uitgebleven, corruptie verergerd.
45. Koers 1 op 10
46. Al onze goudvoorraad verkocht
47. Opzetten Regional Sport Academy?
48. Leguanen project?
49. Een 6 baans Highway naar Brazilië?
50. Het ministerie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting huurt een pand voor SRD 12.400 per maand aan het Molenpad. Het pand is niet eens 500 euro waard.
51. Dubieuze aankoop van ambassadegebouw in Frankrijk. 7 miljoen US Dollar
52. Dubieuze aan koop van een perceel dat in grondhuur was verleend aan Henk Ramdin door RGD voor SRD 3.300.000, ten behoeve van Justitie en Politie, terwijl dat niet nodig was.
53. Renovatie van de werkkamer van de directeur Civieltechnische Werken voor SRD 714.784,80
54. Ex minister Ramon Abrahams verbouwt zijn werkkamer voor SRD650.000
55. Ex minister Abrahams onttrok gelden voor de Commewijnerivierdijk en stopte in het project aan de Waterkant
56. 2013 het ‘Doe jaar van de regering’ werd een rampjaar.
57. Sjoemelen met gronden door ex minister Samsoedien.
58. Bauxiet sector kapot gemaakt
59. Bananen sector kapot gemaakt
60. In 2 regeertermijn Bouterse meer dan 65 ministers geresuffeld
61. SML kapot gemaakt
62. Para Industries kapot gemaakt
Bron:doorstuur bericht van watt app

Over een Nederlandse kolonel, een staatsgreep in Suriname en geheime documenten

Van wie was de coup?

Vorig jaar werd de staatsgreep van 25 februari 1980 in Suriname nog uitbundig gevierd. Ondertussen gaat het strafproces tegen Bouterse wegens de Decembermoorden zijn laatste fase in. En wordt in Nederland gesteggeld over openbaarmaking van gevoelige documenten.

 
Paramaribo op de dag van de staatsgreep. Omstanders kijken toe hoe het politiebureau uitbrandt, 25 februari 1980© ANP

Vreugde over de onafhankelijkheid van Suriname in 1975 sloeg al snel om in ongenoegen over de wanorde in het land en het leger. De republiek was nog niet eens toe aan het houten jubileum, toen sergeanten onder leiding van sergeant Desi Bouterse in de vroege ochtend van 25 februari 1980 de macht grepen. De marinebasis, het munitiedepot en de Memre Buku-kazerne werden overvallen; met een kanon schoten de coupplegers het monumentale politiebureau aan puin. De staatsgreep werd omgedoopt tot ‘ingreep’; voor sommigen was dat synoniem aan revolutie.

Aanvankelijk overheerste opgetogenheid. Veel burgers vertrouwden erop dat de nieuwbakken machthebbers orde op zaken zouden stellen. Want erger dan het was kon het nauwelijks worden en nieuwe bezems vegen schoon. Die euforie werd al snel verdrongen door scepsis en angst. De militaire machthebbers maakten eenmaal neergeploft op het pluche geen aanstalten om terug te keren naar de kazerne. Met de mensenrechten namen ze het niet zo nauw. Op 8 december 1982 werden in het Fort Zeelandia vijftien criticasters van het regime doodgeschoten. Die bloedige daad leidde tot een schisma tussen Surinamers onderling (aan beide zijden van de oceaan) en troebleerde de verhouding tussen Nederland en Suriname.

De Decembermoorden waren voor de Nederlandse journalisten Gerard van Westerloo en Elma Verhey destijds aanleiding om uit eerbetoon aan hun Surinaamse vriend en collega Jozef Slagveer voor Vrij Nederland te onderzoeken hoe ‘het’ zo ver had kunnen komen. Slagveer was een van de vijftien slachtoffers. Zij onthulden in december 1982 dat de Nederlandse kolonel Hans Valk de opstandige militairen in 1980 had aangemoedigd tot de machtsovername.

Kolonel Hans Valk was hoofd van de Nederlandse Militaire Missie Suriname die gedurende vijf jaar in het land gestationeerd was om te helpen bij de opbouw van de zo vurig gewenste Surinaamse krijgsmacht. Op een van de spaarzame foto’s die er van hem in omloop zijn, kijkt Valk de toeschouwer recht aan, pijp in de hand geklemd. Het is verleidelijk om hem na alle verhalen die de ronde doen een ironische blik toe te dichten. Uit de verhalen rijst een man op die een krachtterm of borrel niet schuwde en een kwajongensachtig gevoel voor humor paarde aan een volkomen gebrek aan diplomatie. Die eigenschappen maakten Valk – zonder twijfel een militair van statuur – zowel geliefd als omstreden.

Toen opstandige Surinaamse militairen bij hun eigen kolonel, Yngwe Elstak, geen gehoor vonden voor hun klachten over de chaos binnen de Surinaamse krijgsmacht klaagden ze hun nood bij Valk. Het was alom bekend dat Valk en Elstak, die in exuberantie nauwelijks onderdeed voor Valk, niet door één deur konden. Elstak sloeg Valks adviezen luchthartig in de wind. De rapportages van Valk over de hoog oplopende spanningen binnen het Surinaamse leger die Den Haag bereikten, leidden niet tot alertheid. Datzelfde gold voor Suriname.

Verhalen over een ophanden zijnde coup waren er evenwel in overvloed. Bouterse grossierde erin. In 2015 vertelde hij in een marathoninterview aan de publicist Sandew Hira dat de militairen met plannen voor een coup de policy hadden om in de kazerne rond te bazuinen: we gaan het land overnemen. Bouterse: ‘Het werd een soort kiek [grap]: ja, jullie gaan overnemen, zal wel, hoor.’ Hira: ‘O, dus zodanig dat niemand het geloofde.’ Bouterse: ‘Juist.’ Zeker kwamen dergelijke verhalen de Surinaamse premier Henck Arron ter ore, maar die meende dat het zo’n vaart niet zou lopen. Daarin was hij niet uniek. Ook Den Haag schrok pas wakker ná de coup.

Verstrekte kolonel Valk, zoals VrijNederland opperde, Bouterse het oude nood- en evacuatieplan ter beteugeling van oproer rond de onafhankelijkheidsviering van 1975? Er waren rellen en brandstichtingen aan de soevereiniteitsoverdracht vooraf gegaan; veel Surinamers zagen geen heil in een onafhankelijk Suriname. Vandaar het plan, dat later vooral bekend werd onder de mysterieuze naam Zwarte Tulp. Voorzien van enkele kleine wijzigingen diende het als ‘blauwdruk’ voor een staatsgreep, aldus Vrij Nederland. Valk ontkende ooit van dit plan te hebben gehoord, laat staan dat hij het ter hand had gesteld.

Explosiever was het – gelekte – geheime rapport van 7 september 1981 dat majoor Koen Koenders opstelde in opdracht van de Nederlandse Landmacht Inlichtingendienst (LAMID), waaruit Van Westerloo en Verhey citeerden. Hun artikel van 30 juli 1983 met de alarmerende kop ‘Geheim rapport bevestigt: Nederlandse militairen brachten Bouterse aan de macht. De Defensietop verleende rugdekking aan de “strafrechtelijke vergrijpen” van een kolonel’, luidde min of meer de ‘affaire-Valk’ in. Valk was niet alleen de geestelijke vader van de ‘coup-Bouterse’, maar trachtte eerder al jonge officieren ertoe aan te zetten zich van legerleiding en regering te ontdoen. Toen die niet ingingen op zijn voorstel benaderde hij onderofficieren, onder wie Bouterse. Met succes! Aldus het artikel.

Dat klonk dermate ernstig dat de Nederlandse regering – die geen weet had gehad van dit rapport en de Kamer er niet over had ingelicht – onder druk van de Kamer een onderzoekscommissie instelde. De commissie onder leiding van rechter Bart Pronk pleitte kolonel Valk en andere missieleden in 1984 vrij van hulp bij de voorbereiding en uitvoering van de staatsgreep. Maar zij vond wel dat Valk door zijn uitlatingen al dan niet bedoeld de rebellerende militairen had gestijfd in hun opstandige optreden. (Zo sprak Valk in ferme taal over ‘SS-toestanden’ in het leger.) Dat de kolonel de militaire machthebbers na de coup adviseerde een formateur aan te wijzen, werd beschouwd als ongeoorloofde politieke inmenging en kwam hem op een ernstige schrobbering te staan.

Was kolonel Valk nu wel of niet geestelijk vader van de ‘coup-Bouterse’?

De Tweede Kamer vond de uitkomst van het onderzoek mager, stuurde aan op een vervolgonderzoek. ‘Nieuwe’ maar ook ‘oude’ getuigen werden gehoord, onder wie oud-SKM-officier Michel van Rey, die door zijn contacten met de coupplegers als een waardevolle bron werd beschouwd.

Het onderzoek vond plaats in de periode na de Decembermoorden van 1982. Nederland had de banden met de machthebbers doorgesneden. Een van de belangrijkste pijlers van Suriname’s economie – de ontwikkelingshulp – was neergehaald. Het is niet onvoorstelbaar dat de coupplegers destijds geen gehoor gaven aan de oproep van de commissie om uitleg te verschaffen, wat uiteraard afbreuk deed aan de uitkomsten. De commissie-Pronk kwam in haar tweede onderzoek echter tot eenzelfde slotsom: Valk was niet betrokken bij de voorbereiding en uitvoering van de coup. Deze keer merkte de commissie op dat er aanwijzingen waren dat het coupplan afkomstig was van Surinaamse, op Zanderij gestationeerde officieren (onder wie de op 8 december vermoorde Surendre Rambocus). Volgens leden van de zogenaamde Zanderijgroep zouden Bouterse cum suis – Bouterse was commandant vaste kampstaf te Zanderij – er met hún plan vandoor zijn gegaan.

Desi Bouterse wees later in zijn functie van president bemoeienis van Valk met de staatsgreep van de hand. Bij ‘belangrijke gebeurtenissen’ dicht Nederland zichzelf graag een rol toe, klaagde de president in 2015 tegenover Hira, met een verwijzing naar zijn favoriete stokpaardje: de superioriteitswaan van de voormalige kolonisator. Hijzelf had het plan geschreven.

De Valk-these en de these van de coup van Surinaamse makelij hebben de beeldvorming rondom de coup van 1980 in belangrijke mate bepaald. Aanhangers van de Valk-these, die in de meerderheid zijn, stellen wel dat Bouterse van zijn levensdagen niet zou willen toegeven ‘hulp’ te hebben gehad van het koloniale Nederland. Zij volharden in de mening dat Valk medeverantwoordelijk was voor de omwenteling in Suriname. Die suggestie werd op19 maart 2009 nog eens geopperd in het tv-programma Andere tijden door niemand minder dan de vroegere ambassadeur in Suriname Max Vegelin van Claerbergen en majoor Koen Koenders van de Landmacht Inlichtingendienst: de opsteller van het geheime rapport van 7 september 1981, dat in de uitzending opnieuw ter sprake kwam.

In mei 2009 gunde de toenmalige minister van Defensie, Eimert van Middelkoop, Tweede-Kamerleden een confidentieel kijkje in dit rapport, dat in 1984 een van de bijlagen vormde bij het onderzoeksrapport van de commissie-Pronk. Kamerleden hadden het toen ook al ‘vertrouwelijk’ kunnen inzien. Delen eruit waren in het Kamerdebat van 21 maart 1984 besproken. Uit Van Middelkoops brief aan de Kamervoorzitter bleek dat dit document vanaf 20 maart 1984 ruim twintig jaar in de leeszaal had liggen verstoffen, vóórdat het volgens de normale procedure – documenten worden doorgaans na twintig jaar ‘afgevoerd’ naar een bewaarplaats – in het Nationaal Archief in Den Haag werd opgeborgen.

Toen via een publicatie in de Staatscourant in 2011 duidelijk werd dat staatsgeheime informatie uit het Tweede-Kamer-archief tot 2060 achter slot en grendel werd gesteld, voedde dat evenwel de veronderstelling dat Den Haag iets te verbergen had. Protest alom. De – vergeefse – roep om openbaarheid van de geheim verklaarde bijlagen bij het rapport van de commissie-Pronk klonk tot zeer recent. Begin februari stemde een Tweede-Kamermeerderheid vóór openbaarmaking van de documenten uit 1984 die mogelijk antwoord kunnen geven op de whodunit-vraag. Op dit moment is niet precies bekend wat dit betekent. Is een document uit het Tweede-Kamer-archief door de griffie eenmaal tot nadere datum staatsgeheim verklaard, dan is de Archiefwet onverbiddelijk.

 
Kolonel Hans Valk, maart 1980© Cary Markerink

Toen ik in 2019 om inzage verzocht, ving ik bot. Zelfs kreeg ik geen antwoord op de vraag om welke (geheime) bijlagen van het rapport-Pronk het nu eigenlijk ging. Maar het liet zich gemakkelijk raden dat een van die documenten het rapport van 7 september 1981 betrof. Wachten tot de archieven in 2060 open zouden gaan was geen optie. Ik ging op onderzoek uit.

Ik trok naar de plaats waar het zich allemaal afgespeelde: Paramaribo. Ik bezocht de Memre Buku-kazerne, wandelde langs het kapotgeschoten politiebureau, aanschouwde in het Legermuseum het kanon dat de schoten erop afvuurde, liep langs de verwelkte bloemenkransen bij het Monument van de Revolutie, toog naar het inmiddels verlaten Fort Bomika, waarin de opstandige militairen met plannen voor een staatsgreep zich destijds verschanst hadden. Ik sprak in Suriname en weer terug in Nederland met ambtenaren van defensie, politici, Surinaamse militairen, ook uit de kringen van de coupplegers, Nederlandse militairen en andere direct betrokkenen.

Ook Bouterse hintte naar de Haagse kluis met geheime documenten

Als ik het plan Zwarte Tulp – dat ik in 2019 aantrof in zowel het Nationaal Archief als het Nederlands Instituut voor Militaire Historie in Den Haag – voorleg aan de militairen die Paramaribo destijds op hun duimpje kenden en andere deskundigen, groeit de twijfel of dit dienst had kunnen doen als blauwdruk. Het ging om een joint command waarbij militaire eenheden uit zowel Nederland als Curaçao betrokken waren. Bovendien voorzag het plan in samenwerking met de Surinaamse politie; de beschieting van het monumentale politiebureau stond daar haaks op. Zoals oud-SKM-officier Jeff Wirht (lid van de Zanderijgroep) het samenvat: ‘Dit is een evacuatieplan in geval van calamiteiten.’

Iedere onderzoeker weet dat het een moeizame exercitie is: het jaren nadien bevragen van nog levende ooggetuigen. Het menselijk geheugen is nu eenmaal feilbaar. Hun herinneringen toetste ik aan de literatuur over dit onderwerp, aan inmiddels verbleekte krantenknipsels en soms vervaagde teksten in talloze archieven. Ook bestudeerde ik de lijvige rapporten van de commissie-Pronk. Ik kende de kritiek erop: ‘kabbelend’, ‘zwak en voor de hand liggend’ en ‘misplaatste duiding’. Ze zijn wat ze zijn: uiterst gedetailleerde, onopgesmukte samenvattingen van ruim 140 verklaringen van betrokkenen in zowel Suriname als Nederland, debriefings, nota’s, memo’s en geheime rapporten, waaronder (de) geheime die tot het oordeel ‘onschuldig’ leidden.

Betekende het feit dat de commissie destijds de betrokkenheid van kolonel Valk niet kon vaststellen dat zij haar werk niet goed had gedaan? Werden de uitkomsten daarom vaak genegeerd door media? En hoe zat het met die geheime documenten? Menige archiefvorser weet dat documenten vaak op verschillende plaatsen bewaard worden; mijn spitwerk in diverse Nederlandse bewaarplaatsen werd beloond. Middels de wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten kreeg ik via het ministerie van Defensie inzage in het rapport van 7 september 1981, zij het dat namen en hele alinea’s waren weggelakt. Met een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) gunde het ministerie van Buitenlandse Zaken mij inzage in het rapport dat nu, na de overdracht aan het Nationaal Archief, ook een openbaarheidsbeperking kent. Ook vond ik het document terug in het Internationale Instituut voor Sociale Geschiedenis in Amsterdam in het ongeordende archief van Gerard van Westerloo.

Zo geheim was dit ‘geheime’ document dus eigenlijk niet. Vrij Nederland had immers inzage gehad, het rapport van de commissie-Pronk uit 1984 bevatte een uitgebreide samenvatting en in het Kamerdebat erover was het onderzoeksrapport uiteraard ook ter sprake gekomen. Bovendien hadden Tweede-Kamerleden het rapport jarenlang vertrouwelijk kunnen inzien.

Verschaften dit én ook andere geheim verklaarde rapporten die ik inzag klip-en-klare antwoorden? Helaas moet ik constateren dat zoveel jaar na dato een precieze reconstructie onhaalbaar is. Wat wél duidelijk wordt, is dat een aantal pijlers onder de Valk-these aan vervanging toe is. Dat Valk de Zwarte Tulp kende en zou hebben voorzien van annotaties zodat het dienst kon doen als ‘omgekeerd coupplan’ is twijfelachtig. Ook het rapport van 7 september 1981, een sleuteldocument in deze kwestie, dat vooral inzicht moest verschaffen in het voortijdig vertrek van de militaire missie uit Suriname in mei 1981 – toen Valk niet meer in Suriname vertoefde – biedt geen sluitend antwoord.

De alarmerende zin in Vrij Nederland, dat de plegers een uur na de geslaagde staatsgreep bij missielid Clements thuis hun ‘triomf’ vierden, was gebaseerd op dit geheime rapport. Het signaleerde dat kapitein Clements desgevraagd verteld had dat de ‘mensen’ een uur na de coup bij hem thuis kwamen en dat hij hen natuurlijk geadviseerd had, als vriend. Clements weersprak dit destijds met klem tegenover de onderzoekscommissie. Uit mijn reconstructie blijkt het een waarneming uit de tweede dan wel derde hand te zijn. Bouterse komt in het rapport van Koenders slechts één keer voor, maar niet in relatie tot de coup. Officieren die volgens het rapport door Valk benaderd zouden zijn om in opstand te komen, bevestigden (onder wie ex-officier Bottse) dan wel ontkenden dat. Oud-SKM-officier Michel van Rey schreef destijds in zijn brief aan de commissie-Pronk ‘nimmer’ door Valk hiervoor benaderd te zijn.

Pikant is dat Valk in een eveneens geheim verklaard document in 1980 aan de toenmalige minister van Defensie berichtte dat hij de coup technisch een hoogstandje vond en gezien de omstandigheden de beste oplossing: hij vreesde voor anarchie. Die ontboezeming was even eerlijk als naïef. In zijn gesprek met de minister vroeg Valk zich hardop af wie de staatsgreep – militair – had begeleid. De kolonel vertelde bij terugkeer naar Suriname Michel van Rey, de nieuwe minister van Defensie, onder vier ogen te willen spreken: ‘Van Reij [Rey] kom eens hier.’

De suggestie was duidelijk. Een wilde gok? Van Rey vertelde mij dat hij kort voor de staatsgreep bezocht werd door een tweetal militairen, onder wie Bouterse, die hem hun plannen voorlegden. Van Rey: ‘Ik stel gewoon een paar vragen. Hoe zit dat? Wie doet dat? Wie is verantwoordelijk daarvoor, wie vaart die boot? Wie doet dat? Wie heeft er dan dienst?’ Van Rey wist dus tevoren dat ze iets van plan waren, hij wist ook de volgorde van de ingrepen? ‘Ja.’ Dus Van Rey was het brein achter de coup? ‘Nee, ik ben maar een simpele vragensteller.’ Hij vat het nog eens compact samen: ‘Ik ben niet betrokken geweest bij een staatsgreep, ik ben maar een simpele vragensteller. Valk heeft het plan aangereikt? Nee, daarvan is geen sprake.’ Meerdere Surinaamse militairen noemen zich overigens de eigenaar van het coupplan. Dat maakt een coup van Surinaamse makelij – de Suriname-these – minder onvoorstelbaar dan misschien gedacht. In feite moet het onderzoek in Suriname nog beginnen.

Een ander geheim dat op ontsluiering wacht, is de Haagse angstvalligheid om openheid van zaken te geven over documenten die grotendeels al aan de openbaarheid zijn prijsgegeven. In hoeverre was het predicaat ‘staatsgeheim’ eigenlijk van toepassing op de stukken uit het Tweede-Kamer-archief? Tijdens mijn archiefonderzoek stuitte ik op wat je welhaast een cirkelredenering zou kunnen noemen: de documenten zijn geheim, omdat ze geheim zijn.

Bij navraag blijkt dat Tweede-Kamerleden na de onlangs aangenomen motie de tot 2060 geheim verklaarde documenten wel vertrouwelijk kunnen inzien, maar er niet uit mogen citeren. Laat staan dat derden inzage kunnen krijgen. Vandaar dat de vraag nu voorligt bij het ministerie van Buitenlandse Zaken. Maar dit ministerie gaat niet over de documenten uit het Tweede-Kamer-archief en kan alleen openheid verschaffen over de documenten uit het eigen archief, waaronder het sleuteldocument in deze kwestie, het rapport van Koenders. Na de overdracht aan het Nationaal Archief kent dat ook een openbaarheidsbeperking. Maar, anders dan bij het Tweede-Kamer-archief is het nog steeds mogelijk een beroep te doen op de Wob en in het uiterste geval staat een gang naar de rechter open.

Het mag duidelijk zijn dat de archiefwet op het punt van het Tweede-Kamer-archief wellicht om herziening vraagt. De dringende vraag die voorligt is: waarom kan de openbaarheidsbeperking veertig jaar (!) na dato niet worden opgeheven? Recent hintte ook Bouterse naar de Haagse kluis waarin zich geheime documenten zouden bevinden over de onverkwikkelijke rol die Nederland in Suriname speelde in de jaren tachtig. Openbaarmaking bevordert de waarheidsvinding én voorkomt voortwoekerende mythevorming.


Dit is een bewerkte voorpublicatie uit het boek Hans Valk: Over een Nederlandse kolonel en een coup in Suriname (1980), Walburgpers. Ellen de Vries is zelfstandig onderzoeker

https://www.groene.nl/artikel/van-wie-was-de-coup?fbclid=IwAR3BPq5n6ZQttuX1l3sJzUT2Q7tZauaK4UOVFRs0SuOfPSrEU0RpqO5zXOs

Rachied Doekhie: “Het is bekend dat Bouterse gedumpt is”

“Het is bekend dat Bouterse gedumpt is door de mannen, die zogenaamd achter hem renden”, zegt Rachied Doekhie, voormalig assembleelid van de NDP uit het district Nickerie. NDP-voorzitter Desi Bouterse zou naar verluidt tijdens Valentine- weekend op bezoek zijn geweest in het rijstdistrict, maar heeft deze keer een appartement moeten huren om te kunnen overnachten. Doekhie stelt dat voorheen het bepaalde personen in Nickerie waren, die als eerste in de rij stonden om de partijvoorzitter te accommoderen, maar nu blijkt Bouterse nauwelijks gekend te worden door deze groep. “Den mang ben gi moni. Den mang roof, vernietig a partij, vetnietig a kondre. Te yu bron yu gogo, yu o sdong tap’den blaren. Een aantal van die oude NDP’ers hebben me gebeld en ze lachen hem uit”, aldus Doekhie, die stelt Bouterse voor al deze dingen een jaar terug al over te hebben gewaarschuwd. Naar zeggen van de NDP’er heeft zijn  partijvoorzitter toen geen luisterend oor voor hem willen hebben, waardoor die nu zelf de zure vruchten daarvan maar moet gaan plukken. Ondertussen zijn bepaalde personen miljonairs geworden van de voorkeursbehandeling, die zij toen kregen van de NDP-voorzitter.

“Je komt hier en schoffeert mensen”

De paarse partij kreeg bij de afgelopen verkiezingen slechts 1 van de 5 zetels in Nickerie. Alle overige 4 zetels gingen naar de VHP. De paarse partij heeft in de afgelopen jaren onder leiding van Doekhie als toenmalig ondervoorzitter en hoofdbestuurslid in Nickerie een enorme groei meegemaakt, waardoor zij steeds erin slaagde om minimaal 2 DNA-zetels binnen te halen. Echter, nadat andere personen geplaatst werden om de kar te trekken voor de verkiezingen van 25 mei 2020, viel deze partij zwaar terug. Doekhie zegt dat hij deze nederlaag al voor de verkiezingen al had verwacht, omdat veel personen die jaren dag en nacht gewerkt hebben voor de partij, gewoon aan een kant waren gezet. “Je komt hier en schoffeert mensen. Je breekt de democratie en breekt je eigen regel. Mensen die 20 tot 30 jaren gewerkt hebben om jouw de top te laten bereiken”, zegt Doekhie. Eén van de personen die zo hard voor Bouterse en NDP-Nickerie heeft gewerkt, is volgens Doekhie de bekende ‘oom Roy Dalloesingh’. “Uitgerekend de mensen, die Bouterse tijdens de verkiezingen heeft geschoffeerd, naar die mensen hun huis is hij geweest. Dat is wat aan mij is gerapporteerd”, aldus Doekhie.

https://www.dbsuriname.com/2021/02/23/rachied-doekhie-het-is-bekend-dat-bouterse-gedumpt-is/

Adhin had de NDP allang vaarwel moeten zeggen

20 Februari 2021

Ex-vicepresident Ashwin Adhin had zich in 2015 geen kandidaat moeten stellen voor de Nationale Democratische Partij.

Door zich kandidaat te stellen, heeft Adhin zich bewust of onbewust voor het NDP-karretje gespannen en actief bijgedragen in de vernietiging van ons geliefd land Suriname.

Zovelen – en ik ook – keken op naar deze jonge en veelbelovende intellectueel die in juli 2013 het roer overnam van Shirley Sitaldin bij toen nog het Ministerie van Onderwijs en Volksontwikkeling, het huidig Ministerie van Onderwijs, Wetenschap & Cultuur.

Voor mij was Adhin een jonge, eerlijke en onbevlekte charismatische leider die het Ministerie van Onderwijs zou transformeren en uiteindelijk het onderwijsveld.

Het verbaasde mij daarom enorm toen deze technocraat besloot om zich aan te sluiten bij de NDP. De mooie visie, doelen en projecten van deze partij ten spijt.

Feit is dat de NDP vanaf het begin ‘bevlekt’ is en hoogstwaarschijnlijk ook zo zal blijven, zolang die wordt geleid door Desi Bouterse en de andere ‘machtige goden’ rondom hem.

Ook ik deel de mening dat Adhin president van dit land kan worden en wel al bij de eerstvolgende verkiezingen in 2025.

Maar eerst zal ook hij – net als zijn ex-partijgenoot Andre Misiekaba moeten toegeven dat er grove fouten zijn gemaakt, zijn verontschuldigingen aanbieden aan het volk en de NDP vaarwel zeggen.

To be wrong is human. To stay wrong is idiotic!

Een fan van Ashwin Adhin

https://www.gfcnieuws.com/adhin-had-de-ndp-allang-vaarwel-moeten-zeggen/

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *